FİNANS: Yürüyen bakiye nedir? Özellikleri ve örnekleri
Yürüyen bakiye nedir?
Ekonomi, finans ve mali tablolarda sıklıkla kullanılan bir kavramdır. En basit haliyle bakiyenin her satırda güncellenmesini ve o satırdaki durumunu gösterir. Kendinden önce gelen satırdan sonra yapılan işlemlere göre değişir veya sabit kalır. Genellikle bir "açılış bakiyesi" (başlangıç bakiyesi) ile başlar ve her yeni işlemle yeniden hesaplanır.
Yürüyen bakiyenin özellikleri
-> yürüyen bakiye dinamiktir
(statik bakiye dönemin sonundaki toplamı verir)
not: statik bakiye aynı zamanda belirli bir tarihteki anlık bakiye olarak da okunabilir ve dönem sonu, bunun özel bir örneğidir
-> her satırda etkilenir, güncel kalır çünkü bir önceki bakiyeye yeni işlem tutarı eklenir veya çıkarılır (alacak veya borç olarak önceki satırdaki bakiyenin üzerine kaydedilir)
püf noktası
muhasebe/banka kullanımında "borç ve alacak"ın bakiyeyi artırma-azaltma yönü, hesap türüne veya kullanılan işaret kuralına göre değişebilir.Bu yüzden tabloda en baştan "Giriş (+) / Çıkış (-)" ya da "Borç (+) / Alacak (-)" gibi tek bir kural belirleyip her yerde aynı şekilde uygulamak en güvenlisidir.
-> bakiye değişimini her satırda gösterir, hangi işlemden sonra ne değişim olmuş direkt görmeyi sağlar ve böylece mutabakat (kontrol) yapmayı kolaylaştırır.
Kısa Formül
yürüyen bakiye = önceki bakiye + (işlemin bakiyeye etkisi)
bu etki, kuralına göre "+" veya "-" olur.
not: yürüyen bakiye negatif de olabilir.
| Tarih | İşlem | Borç (Çıkış) | Alacak (Giriş) | Yürüyen Bakiye |
|---|---|---|---|---|
| 01.02.2026 | Açılış bakiyesi | 0 | 0 | 1.000 |
| 03.02.2026 | Kırtasiye gideri | 200 | 0 | 800 |
| 05.02.2026 | Müşteri tahsilatı | 0 | 500 | 1.300 |
| 07.02.2026 | Kira ödemesi | 900 | 0 | 400 |
| 10.02.2026 | Banka masrafı | 50 | 0 | 350 |
| 12.02.2026 | Elektrik faturası | 600 | 0 | -250 |
| 15.02.2026 | Müşteri tahsilatı | 0 | 400 | 150 |
| 18.02.2026 | POS komisyonu | 250 | 0 | -100 |
| 20.02.2026 | Müşteri tahsilatı | 0 | 300 | 200 |
Bu örnekteki kural: Giriş eklenir (+) ve çıkış çıkarılır (-). Başta bir işaret kuralı belirleyip her satırda aynı şekilde uygulamak gerekir.
Yürüyen bakiye nedir?
Yürüyen bakiye, her işlem satırından sonra bakiyenin güncellenmiş halidir. Önceki bakiyeye işlemin etkisi eklenir veya çıkarılır.
Yürüyen bakiye nasıl hesaplanır?
Temel mantık şudur: Yeni Bakiye = Önceki Bakiye + (işlemin bakiyeye etkisi). Etkinin artı mı eksi mi olduğu, kullandığın kurala göre belirlenir.
Hızlı bir örnek hesap gösterebilir misin?
Açılış bakiyesi 1.000 olsun. 200 gider (çıkış) sonrası bakiye 800 olur. Ardından 500 tahsilat (giriş) gelirse yeni bakiye 1.300 olur. Mantık hep aynı: önceki bakiyeye işlemin etkisi eklenir ya da çıkarılır ve bakiye güncellenir.
Borç ve alacak her zaman aynı şekilde mi bakiyeyi değiştirir?
Hayır. Hesap türüne ve kullanılan işaret kuralına göre yön değişebilir. En sağlıklısı, tablonda en baştan "Giriş (+) / Çıkış (-)" gibi tek bir kural belirleyip her satırda aynı şekilde uygulamaktır.
Yürüyen bakiye negatif olabilir mi?
Evet. Özellikle banka hesabı, cari hesap veya kredi kartı gibi kayıtlarda yürüyen bakiye eksiye düşebilir; bu normaldir.
Yürüyen bakiye ile statik bakiye farkı nedir?
Yürüyen bakiye satır satır değişir ve her işlem sonrası güncel durumu gösterir. Statik bakiye ise tek bir tarihteki anlık bakiyeyi (dönem sonu dahil) ifade eder.
Yorumlar
Yorum Gönder
Yorumunuz için teşekkürler!