Kayıtlar

para etiketine sahip yayınlar gösteriliyor

FİNANS (GÜVENLİK): Hesabımıza bilmediğimiz bir para gelirse ne yapmalıyız?

Resim
Bilmediğimiz birinden hesabımıza para gelirse başımızın ağırmaması için ne yapmalıyız? Çok basit maddeler halinde hukuken kendimizi güvenceye alıp olayı çözmenin yollarını öğreneceksiniz. banka hesabına bilmediğimiz birinden para gelirse ne yapmalı HAYAT KURTARAN KISA LİSTE 1. AÇIKLAMA KISMI DOLDURARAK İADE EDİLMELİ parayı mutlaka ama mutlaka açıklama kısmını aşağıdaki gibi hukuki dayanak oluşturacak şekilde  AÇIKLAMA KISMINI DOLDURARAK  iade edin "Sehven yatan tutarın Sebepsiz Zenginleşme hükümleri uyarınca iadesidir"  "Sehven gönderilen tutarın iadesidir. Herhangi bir hukuki ilişki veya borç karşılığı değildir." "Tarafıma gönderilen bilmediğim bakiyenin aynen iadesidir." AÇIKLAMA kısmına bunlardan birini yazıp işleme dair hukuki dayanak oluşturulmuş olur. Yani kendimizi güvenceye alırız . Aksi takdirde ilerde ispatlaması çok zor olabilir.  O yüzden açıklama kısmı çok kritiktir. 2. PARAYI AYNI İBAN'A İADE EDİN hangi iban'dan geldiyse direkt o hes...

YATIRIM: Kredili konut mu Nakit konut mu daha kazancli? Gercek ornekle Matematiksel ispat

Param varken neden kredili konut alırım sorusunu daha önce mantıksal çerçevesiyle ele almıştım. Bu yazıda ise konuyu bir adım ileri taşıyıp, gerçek hayattan bir örnek üzerinden matematiksel hesabını yapıyoruz. Rakamlar masaya geldiğinde tablo tamamen değişebiliyor. Kredili ve nakit konut alımının hangisinin daha karlı olduğunu ve uzun vadede nasıl farklı sonuçlar doğurduğunu net şekilde göreceğiz. Konuyu sadece rakamlarla değil, en başta mantığıyla anlamak isteyenler için ilk yazıyı buraya bırakıyorum: 👉   Param varken neden kredili konut alırım? Zenginler neden nakit yerine kredili konut alır? 1 milyonluk evi paramız var ve gidip tamamını nakit aldık diyelim. pratikte yani gerçek hayattaki emlakçı komisyonu, alım satım vergisi gibi masrafları basit olması için dahil etmiyorum. zaten hem nakit alımda hem kredili alımda bu masrafları dahil etmeyeceğim için adil bir kıyaslama olacak.  Nakit alım senaryosu 1.000.000 -> evin fiyatı, nakit aldık yüzde 5 enflasyon ol...

EKONOMİ: Enflasyon Alım Gücümüzü Nasıl Eritir? 25 Yılda Öğretmen Maaşıyla Ev Fiyatları Kıyaslaması

Resim
Quora’da gezinirken önüme düşen bir görsel dikkatimi çekti. 1999 yılında ABD’de sıradan bir evin fiyatı, öğretmen maaşıyla ölçülerek gösteriliyordu. Aynı ev için bugünkü karşılık da eklenmişti. Yan yana bakınca, geçen yılların alım gücünü nasıl sessizce aşındırdığı çok net görünüyordu. Enflasyon denen şey alım gücümüzü nasıl eritir?     Devletlerin, karşılığı olmayan para basarak vatandaşlarını gizli bir vergilendirme yoluyla nasıl yoksullaştırdığının çarpıcı bir örneği var bu görselde. Bunu dolaylı anlatmak zorundayım ama ne demek istediğim anlaşılıyor.    Konut, altın, gümüş gibi varlıklar enflasyona karşı kendilerini korurlar  ve zamanla gerçek değerlerini bulurlar. Buna karşılık başta kamu sektörü olmak üzere çalışanların  maaşları sürekli geride kalır. Asıl önemli olan şey insanların nominal geliri değil, o gelirle ne satın alabildikleridir ve bu alım gücü her yıl düzenli biçimde aşınır, erir, yoksullaştırılır. = = = = = Görseldeki örneğe dayanarak he...

EKONOMİ: Bankalar nasıl para kazanır? En büyük gelir kaynakları nedir? Kredi ve ötesi [1]

Bankaların nasıl para kazandığını öğrendiğimizde biz de para kazanabiliriz. Bankalar nasıl para kazanır? Bankaların en büyük gelir kaynakları nelerdir? madde madde inceleyelim Bankalar Nasıl Para Kazanır? En Basit Haliyle Faiz Farkı (Spread) Mantığı Bankaların nasıl para kazandığını anlamak aslında oldukça basittir. Banka, parayı ucuza toplar ve daha yüksek bir faizle kredi olarak satar. Aradaki fark bankanın ana kazancıdır. Bu yazıda bankaların yalnızca bu temel model üzerinden nasıl gelir elde ettiğini açık ve anlaşılır şekilde anlatıyorum. Bankalar nasıl para kazanır? 1. tasarruf edenlerden mevduat toplar Bankalar Parayı Nasıl Toplar? Bankalar müşterilerine mevduat faizi vererek mevduat toplar. Bu mevduatın ise bir maliyeti vardır.     Örneğin müşterilere (örneğin halktan parasını vadeli mevduata koymak isteyen bir kişiye) %40 faiz ödeyerek para yani mevduat toplar. Bu "ucuz para"yı bankanın hammadde maliyetine benzetebiliriz. başka bir deyişle buna karşılık size işte enfl...

FİNANS (YATIRIM): Kredi taksidini erken ödemek findeks notunu düşürür mü arttırır mı?

Kredi taksitlerini gününden önce erken ödemek findeksi düşürür mü? denk geldiğim bir yazıya göre şöyle bir iddia var: "kredi taksidini gününden önce ödemek findeks notunu düşürüyor"  çoğu durumda tam tersi geçerlidir. gününden önce ödeyince sorumluluk sahibi, günü gelmeden ödeme yapıyor diye düşünülür.  hatta erken ödendi diye çoğu bankanın ödeme tablosunda yeşil renkte yazar. yine aynı bankada borç ödeme günü gelmemişse mavi veya siyah, gecikmede ise kırmızı renkte gösterilir. Krediyi erken kapatmak findeks notunu arttırır mı düşürür mü? Krediyi erken kapatmalı mıyız? krediyi erken kapatmadaysa banka zor durumda kalıp bunu sevmez. çünkü sizle bir iş yapmıştır ve bunu kendi finansal tablosunda alacak verecek, kar şeklinde hesaplamıştır. buna göre plan program yapmıştır. erken kapatınca bankayla olan iş anlaşmanız tek taraflı erkenden kapanmış olur. birine söz verip tutmamak gibi düşünülebilir. veya siz bankadan kredi aldınız ama banka bir anda tüm borcu geri istediğinde o ban...

FİNANS (YATIRIM): Konut fiyatı kira getirisi (amortisman) oranı nedir? konut amortisman süresi nasıl hesaplanır? [bol örnekli]

İdeal konut fiyatı kira getirisi oranı nedir, nasıl hesaplanır?  Türkiye için 120 aylık ve altındaki amortisman süresi harika demektir. Normal seviyede fırsat olarak 140-180 aylık kira bedeli o evin satış fiyatı ediyorsa yine çok iyidir. En basit haliyle evi satın alırkenki fiyatı, o gün için kaç aylık kira geliri ettiğini bulmak için alım fiyatı / aylık kirası denklemiyle hesaplanmalıdır. Kira getirisine (kira amortisman süresine göre) yatırımlık konut seçimi nasıl olmalıdır? O anki satış fiyatı ve kiralandığı takdirde benzer ilanların kiralık fiyatını kullanarak hesaplandığında 120 ay ile 160 ay arasında sonuç çıkıyorsa o evin kira getirisi (kira amortisman süresi de denir) göre yatırımlık konut kabul edilir (dönem dönem bu oranlar alıcı ve satıcı hakim olduğu piyasalara göre değişebilir ve 140-180 ay aralığına çıkabilir). Yatırımcılar bu şekilde bir evin yatırımlık olup olmadığını kira amortisman süresine göre hesaplar. Kira amortisman süresi hesaplama ve yatırımlık konut seçme ...

FİNANS (YATIRIM): Kredi Çekerken Dikkat Edilecekler #1 (vade, faiz, aylık, yıllık maliyet, enflasyon, bankanin güvenilirliği, ilk taksit)

     Arayan rahatça bulsun. Henüz kredi çekmeye niyeti olmayanlar da şimdiden bir göz atıp akıllarının bir kenarında kalsın diye spontane birkaç madde yazıyorum. Maddeler önemli. Bilip uygulamanız kesinlikle yararınıza olur. Örneğin sadece 2 günlük farkla 2.000 TL aynı krediye fazla ücret ödeyebilirsiniz. (eklemeler yapılacaktır) Bölüm 1: kredi çekerken vade seçimi ne olmalı? nasıl karar verilir? konut kredisinde 5 vs 10 yıl vade seçimi 1 konut kredisinde 5 vs 10 yıl vade seçimi 2 Bölüm 2: kredilerin faiz oranlarını nasıl yorumlamak gerekir? Bölüm 3: aylık faiz oranı ve yıllık maliyet oranı nedir? farkları nelerdir? nasıl hesaplanır? Bölüm 4: enflasyon yüksekken kredi çekmek doğru mu yanlış mı enflasyon varken kredi çekmenin sonuçları nelerdir? tavsiye eder miyim? Bölüm 5: hangi bankalarla çalışmayı tavsiye ederim? Bölüm 6: ilk taksit seçiminde ödeme gününü değiştirmenin sonuçları nelerdir?

BLW (YATIRIM): Param varken neden kredili konut alirim? Neden bir suru faiz odeyelim? Zenginler neden kredili alir?

Param varken neden krediyle ev alırım?     Paranız varken krediyle ev almak ilk bakışta mantıksız gibi görünebilir. Ama işin içine kaldıraçla zenginleşmek + vergi avantajları + enflasyon artarken sabit faizle alınan iyi borç  girince tablo tamamen değişir. Bu yazıda, parası olanların neden kredili konut almayı tercih ettiğini sade bir dille anlatıyorum. Nelere dikkat ederim? + 60 aydan once satmamak uzere alirim cunku milyonlar da kazansan 0 vergi bir tek konuta var tabi bunun icin tam 60 ayi doldurmak gerekiyor. 61. aydan itibaren satislarda ne kadar kar edilirse edilsin yuzde sifir, 0 gelir vergisi yani hic alinmiyor. amac ise tesvik verilip konut sorunu cozulsun. + bsmv, kkdf gibi vergiler bir tek konut kredisinde yok cunku butun devletler barinma sorununu cozmek icin yatirimcilari tesvik ederler, kendi baslarina butceyle o ulkedeki butun vatandaslarin barinmasini saglayamazlar, oyle bir vergi ve kaynak yok. dolayisiyla yatirimcilar gelip konut alsin ve kiraya versinle...

Tekne Almak ve Kiraya Vermek #1 (marka, model, yelkenli, katamaran, yillik getirisi, vergileri)

 Guncellenecektir, ana hatlariyla girisi yapayim da gerisi gelir :) Bu yazimda: ilk 5 marka ve model onerisi lagoon fiyatlari  toplam alim maliyeti aylik/yillik yaklasik kazanci amortisman suresi

Para bir insani elit yapar mi?

 parayi dogru arac olarak kullanip kulturlenirse, kendini gelistirirse olabilir. genelde ama oyle olmuyor. insan icinde neyse para onu daha fazla aciga cikariyor. fakir olabilir ama zevk sahibi, kulturludur. zengin zihniyeti vardir. ic dunyasi gelismistir. boyle biri zenginlestikce haliyle elitligi artar. ote yandan parasi olanin zihniyeti fakirdir. zevksiz ve kultursuz kazmanin tekidir. sahip oldugu parayla daha da kazma olur. yani para genelde insanin icinde olani katliyor. malzeme iyiyse daha iyi, kotuyse daha kotuye ceviriyor.

Para mutluluk getirir mi? Para onemli midir? #1

getirir tabi fakat dogru, etik kullanilirsa topluma empoze edilen fakir zihniyetinin bilincli yapildigina uyanmak gerek. hem zengin olmayi iste hem paraya kotu de. o zaman kotu olan bi seye ulasman zorlasir. farkinda degilsin belki ama bilinc altin veya bilinc disin buna inandirilmis, sadece parayi dogru sekilde yani hayati guzellestirmek, kolaylastirip mutlu olmak icin bir arac olarak kullanmak gerek.  her seyi para gormek yanlis. manevi degerler daha onemli.  bunlara ek olarak para da aractir ve dogru kullanilirsa mutluluk tabii ki getirir.

YATIRIM (EKONOMİ): Ev alacaksam vs. ev satacaksam hangi ayı bekliyorum? Neden?

  satilik konut fiyatlari ne olur? sonucta bu yil satilikda da defalarca rekorlar kirildi. simdi bakalim araliga kadar her faiz dususunden sonra, kira getirileri bu kadar artmisken, kkm ve vadeli mevduattan cikan para, altinda kazanilmis bu kadar buyuk para nereye gidecek? sadece kendi yaptigimi anlatiyorum herkesin kosullari, amaci, hayattan beklentisi, karsilastirma olcutu vb. farklidir. o yuzden cok klise uyari yerine boyle bir uyari yazayim orijinal olsun. ornegin birisi satip hisse alacaktir, oteki gumus, baskasi daha karli kucuk evlere gececektir ve her birisi icin hesap ayri ayri yapilmasi gerekir. yani herkese ayni elbise uymaz demisler ya iste o mesele. 1. Bu zamana kadar ev almadiysam veyahut haricten ev alacaksam Her faiz dususunde ve dahasi kira artislarinda, belirsizlikte (siyasi kaoslar), insaat maliyet endeksi artisinda ve aylik gercek enflasyonda fiyatlarin artacagini biliyorum. bu yuzden ev alma konusunda  ne kadar erken o kadar iyi . faizler yuksekken mi dusu...

Girişimcilik: Çocuk yaşta kitap defter kaplama sorunundan 6 reşat altınına giden iş fikri

   Kitap ve defter kaplamanın okullarda neredeyse zorunluluk olduğu yıllarda, küçük bir ihtiyacı fark edip çözüme dönüştürmek; çocuk yaşta kazandığım ilk amatör girişimlerden biriydi. Aslında bu süreci bir tür deney, deneme-yanılma ve gözlem olarak da tanımlayabilirim. Okullarda kitap ve defter kaplatılan dönem ne demekti, neden yapılırdı? Sözde amaç kitapları korumaktı. Eğitim-öğretim yılının başında her öğrenciye yepyeni kitaplar dağıtılır, hemen ardından bu kitapların kaplanması istenirdi. Fikir kağıt üzerinde mantıklı görünse de pratikte çocuklar ve aileler için ciddi bir eziyetti.    İşin ilginç yanı şuydu: Dönem sonunda bu kitaplar bir üst sınıfa geçen öğrencilere devredilmez, çoğu zaman çöpe giderdi. Her yıl yeniden basılırdı. Gelişmiş ülkelerde ise tam tersi bir sistem vardı; kitaplar korunur, yıllarca el değiştirir, tasarruf sağlanırdı. Bu da küçük ama önemli bir dip not. Bir süre sonra bu kitap-defter kaplama işinin “kolayı” çıktı. Bant, makas, gazete ...

BLW (YATIRIM): "bir çocuğa yapılabilecek en büyük iyilik" - cok zengin ailelerin pro teknigi [zenginler ne yapar #1]

Resim
  yeni bebek dogdugunda zenginler ne yapar? en buyuk demek yerine buyuklerinden biri yalniz yaparsaniz gercekten cocuk olene kadar hayir duasi eder. internetteki sagda soldaki uyduruk kuru tavsiyeler gibi degildir, genelde cok zengin ailelerin  yaptigi teknik ve basittir. anlatayim (tabi kendime anlatiyorum, neydi, kendime notlar..) sehrin ceperlerinde, gelisme akslarinda dogru duzgun arazi/tarla (imarsiz, ucuza, buyukce) al ve hic yokmus gibi unut. tatil, araba, borc vs. diye satmayi aklina dahi getirme.. buyuk cogunluk almada sorun yasamiyor da sabirla kararlilikla tutmada sorun yasiyor. en klise hata budur. onemli olan sabredip cetin ceviz olup elde tutabilmek. cocuk 20 25 yasina geldiginde ne akilli ailem varmis helal olsun der, hayati kurtulur. pro tekniktir, zenginler her yeni cocuklari olduklarinda onun ustune uzun vadede mega degerlenecek (yani 15-20-30 yil bekleyip ama o beklemeyi fersah fersah cikartacak) arsa/arazi (genelde dogru yerden buyuk donumlu tarla gibi) yat...

Bazı TEFAS fonlarından neden çıktım?

Resim
  boykot     Kendi adıma içerisinde Pınar, Şok ve Pegasus hisseleri bulunduğu için örneğin GMR fonundan yeni pay almıyorum. Zaten performansı ortada olmasına rağmen tadımlık bulunduruyordum. *KAP adresinde yayınlanan 2025 Mart portföy dağılım resmi raporuna göre Benzer şeyi MAC fonu da (daha az oranda) yapıyor. Fona hisse (şirket) seçerken daha duyarlı olanları tercih ediyorum.

EKONOMİ: 7 nisan 2025 kara pazartesi (borsa çöküşleri)

Resim
internette hemen kara pazartesi benzetmesi yapılsa da kara olması için yüzde 20-30-40 çökmesi gerekir. bu çöküş olsa olsa açık gri, öncelikle bunu not etmek gerekir. borsa cokusleri şimdi üç sene önceden bunu öngörüp kademe kademe satan ve nakitte bekleyenler sabırla dahasını da bekliyor. dibin dibini kimse bilemez ama haftalardır yaşanan bu kadar büyük düşüşler bile yeterli değil. kim için? bilip ölçebilen, analiz edip hesap kitapla iş yapan için. uyarmana rağmen inatla kendisini batıranlar için maddi konularda uyanıksporları, yardım istediği için en iyisinden yardım edildiği halde değer bilmeyenleri ve buna rağmen kendini batırmayı başaranları ve bir de kazık atanları hiç sevmiyorum. iyi niyeti suistimal ediyorlar ve akılları sıra insan kullanıyorlar. bu tiplerin görüp göreceği o kadar olur zaten sonra "keşke dinleseydim, burnumun dikine gidip battım şimdi" derler. baştan iyi niyetle çok uyarırsın. söz dinlemezler, inatla yapıp sonrasında pişman olurlar.